De ultieme gids voor paarse heidewandelroutes in België. Ga zelf op ontdekking in augustus of september in verschillende gebieden. De paarse heide is het natuurwonder van de zomer dat je elk jaar weer naar buiten trekt. In deze blogpost nemen we je mee langs onze favoriete heidegebieden in België en geven we per gebied een concrete wandelaanrader en praktische tips. Lees verder en vind de perfecte wandeling voor jouw heide-uitje.
Waarom de heide in België een bezoekje waard is?
De paarse heidevlaktes zijn misschien wel één van de mooiste landschappen die je in de zomer in België kan ontdekken. Vooral in Augustus en September, wanneer de heide in bloei staat trekken de meeste wandel en natuurliefhebbers erop uit. Het blijft steeds een bijzondere periode doordat de heide slechts enkele weken per jaar prachtig paars in bloei staat en het de ideale moment maakt om een heidewandeling in België te maken.
Wat wandelen door de heide zo uniek maakt, is de variatie tijdens de wandeling. Vaak wandel je niet alleen tussen bloeiende paarse heide, maar ook langs vennen, door dennenbossen en over zanderige duinen. Tijd een heidewandeling zal je onderweg ook opvallen van de enorme biodiversiteit. Verschillende kleurrijke vlinders en libellen, maar ook runderen en schapen (bv: langs schapenroute Kalmthoutse heide) die je langs de route kan tegenkomen.
Een andere rede is de bereikbaarheid: of je nu in Limburg, Antwerpen of Vlaams-Brabant woont, er ligt altijd wel een mooi heidegebied op minder dan een uur rijden. Dat maakt een uitstap naar de heide ideaal voor zowel een korte avondwandeling juist voor zonsondergang of een volledige dagtrip. En voor wie houdt van fotografie zoals ik, is een wandeling tussen de paarse heide wel hét moment om unieke beelden vast te leggen tijdens de zonsopgang met laaghangende nevel. Dit deed ik zelf in de Kalmthoutse heide op route schaap.
- Slechts enkele weken in bloei: Augustus en September
- Veel variatie van het landschap tijdens de wandeling
- Verschillende locaties voor heidewandelingen in heel België
Waar vind je de mooiste paarse heide in België?
Tijdens onze vele wandelingen in eigen land ontdekten we dat België verrassend rijk is aan heidegebieden. Van de uitgestrekte vlaktes in Limburg tot de kleinere heidevelden ideaal voor een avondwandeling. We trokken er de voorbije zomers zelf op uit en delen hier onze mooiste heidewandelingen in België. Bij elk gebied vertellen we welke wandeling we je aanraden om de bloeiende heide te gaan bewonderen.
Kalmthoutse Heide
De Kalmthoutse Heide is een van de grootste en meest gevarieerde heidegebieden in Vlaanderen. Uitgestrekte heide, vennen, zandduinen en bossen kom je daar allemaal tegen. Dit is onze topfavoriet om te gaan wandelen doordat de wandelopties zo breed zijn. Als het de eerste keer is dat je de Kalmthouse heide bezoekt, raden we volgende twee populaire routes aan: de blauwe schaap-wandelroute (8,5 km) of groene Libel-wandelroute (±4,7 km) als je weinig tijd hebt. In augustus zie je hier vaak hele velden vol bloeiende heide, schapen en veel libellen rond de vennen. Vandaar de keuze van de symbolen! Start bij toegangspoort De Vroente: Hier is parking, een recentelijk vernieuwd educatief centrum en daarom een goed startpunt voor verschillende wandellussen.
Mechelse Heide in Maasmechelen
De Mechelse Heide is zonder twijfel één van de bekendste toegangspoorten van het Nationaal Park Hoge Kempen in Limburg en een absolute must-do voor wie in de zomer de bloeiende heide wil bewonderen. Tijdens de langeafstandsroute NP Hoge Kempen Trail wandelden we op de tweede dag het gebied binnen en viel ons meteen op hoe groot de heidevlaktes waren en hadden we echt een panoramische uitzicht over het gebied. Zeker bij zonsopkomst of zonsondergang kleurt de lucht prachtig boven de paarse velden, en zouden we dus echt aanraden wanneer je een van deze luswandelingen maakt.
De keuze aan wandelroutes is hier erg groot waardoor je perfect een weekendje in Maasmechelen kan verblijven. Moest je graag een korte wandeling maken is de gele route (5,5 km) perfect om een mooi beeld te geven van de omgeving. Heb je iets meer tijd, dan is de rode route (7,3 km) een aanrader, die brengt je door open vlaktes, langs het ven en een oude grindgroeve. Heb je echt een hele dag tijd wandel je best de lange paarse route (12,5km). Op deze route combineer je het heidegedeelte met het bosrijk gebied. De route is bekroont als leading quality trail en best of europe. Zeker de moeite waard dus, als één van de mooiste heide wandelingen in België.
Averbode Bos en Heide
Averbode is een plek waar je zowel kan genieten van mooie natuur en cultuur kan opsnuiven in de abdij. Het natuurgebied bestaat uit een mix van bossen, vennen en heidevelden. Onze favoriete route is de Norbertijnenwandeling (9,3 km) doordat deze route je niet alleen de mooie natuur van de Merode laat zien, maar ook langs de historische abdij van Averbode brengt. Daarmee is het een wandeling een perfecte keuze voor zowel natuurliefhebbers als cultuurfanaten.
Starten doe je best aan het Belevingscentrum Het Moment of aan de abdijparking, waar je meteen ook wat achtergrondinformatie kan meekrijgen. En laten we eerlijk zijn: geen uitstap naar Averbode is compleet zonder een bezoek aan de bekende lekdreef. Daar kan je na de wandeling genieten van een verfrissend ijsje, wat de dag helemaal af maakt. Heb je grotere honger of zin in een zonnig terrasje? Ga dan zeker een kijkje nemen bij het moment vlak bij de parking. Maar vergeet niet, je kan slechts 3 uur parkeren! Je bent bij deze op voorhand gewaarschuwd.
Lommelse Sahara
De Lommelse Sahara heeft misschien de naam van een woestijn maar hier kan je ook heel mooi wandelen langs de heide. Voor wie er voor het eerst komt begrijpt meteen waarom ‘Sahara’: een uitgestrekte zandvlakte, blauwe meren en een prachtig uitzicht over heel het gebied vanop de toren. Je ontdek pas echt de veelzijdigheid van dit gebied wanneer je de rode driehoek wandeling (11,2 km) volgt. Het pad leidt je niet alleen over de iconische duinen, gaat verder door dennenbossen en langs heidevelden waarvoor je dus best in augustus of september voor langs komt.
De route is wat langer, maar door de variatie en de vele fotospots onderweg vliegt de tijd voorbij. Zeker bij zonsopkomst of zonsondergang is dit gebied magisch! De zandvlakte kleurt prachtig met de gouden zonnestralen en heide kleurt ook mooi op. Misschien een perfecte wandeling wanneer je een weekendje Center Parcs Vossemeren hebt gepland?
De Teut & Molenheide in Zonhoven
De Teut is zonder twijfel één van de mooiste uitgestrekte heidegebieden van Limburg. Wij kozen ervoor om twee wandeling te combineren: de gele lus in de Molenheide (5,6 km) en de groene lus in de Teut (4,3 km). Samen vormen ze een erg gevarieerde dagtocht die je zowel langs rustige stukken bos als over uitgestrekte heidevelden voert. Je parkeert best op de parking van de teut. Als je zoals ons ook de combinatie wandeling maakt, dien je bij knooppunt 34 verder te volgen naar 35 en via het houten paadje richting 36 verder te volgen. Vanaf hier kan je de gele wandelroute in Molenheide in tegenwijzerszin volgen. Deze 5,6 km route met prachtige uitzichten over de heide vlakte is persoonlijk onze favoriet, en je kan wanneer je rond bent een tussenstop maken en genieten van een verfrissend drankje bij camping Holsteenbron. Hierna zet je de terugweg verder naar knooppunt 34 waar je daarstraks bent afgeslagen. Hierna maak je de groene route van de teut verder af.
De Liereman in Oud-Turnhout
De Liereman is een van beste plaatsen in het noorden van de kempen om de heide te gaan bewonderen. Het is niet zomaar een natuurgebied, maar een van de oudste reservaten van België! Terwijl je wandelt, verandert het landschap voortdurend: open stukken natte heide vloeien over in zandige duinen, die plots weer plaatsmaken voor bossen en graslanden.
Je hebt de keuze uit verschillende routes, maar wij vinden het de Stiltewandeling (10,2 km) de mooiste om het gebied echt te leren kennen in heide seizoen. Onderweg kan grazende kuddes runderen tegenkomen dus neem jouw zoomlens zeker mee! Een verrekijker steek je ook best in jouw rugzak aangezien hier regelmatig unieke vogels worden gespot! Dit is geen gebied waar je snel-snel doorheen loopt, maar eentje waar je vanzelf trager gaat wandelen. De Liereman nodigt uit om stil te worden, vandaar de mooi gekozen naam ‘stille wandeling’.
- Stille wandeling (10,2 km)
- Parking: Bezoekerscentrum Landschap De Liereman
- Drank & eetgelegenheid: Geen, dichtste bij is Oud-Turnhout
- Boek hier jouw overnachting in Oud-Turnhout
Kesselse Heide in Nijlen
De Kesselse Heide is een kleiner heidegebied dat ideaal is voor wie geen uren wil wandelen maar toch wil genieten van een stukje paarse natuur. Wie in Augustus of September op weekend is in stad Lier en graag ook door de heide wandelt is de Kesselse heide de perfecte uitstap als afwisseling met een stadswandeling. De rode route (3,5 km) in de Kesselse heide is kort, maar brengt je wel door de mooiste hoekjes van dit gebied. Vooral ’s avonds, bij een lage zon, komt de heide hier helemaal tot haar recht.
Door de kleinschaligheid voelt Kesselse Heide intiem en rustig, waardoor je echt even kan ontsnappen aan de drukte van de stad. In bloeiperiode wemelt het er bovendien van de vlinders, bijen en andere insecten, wat het nog levendiger maakt. Voor fotografen is dit een verborgen parel, en ideaal voor een koppelshoot of een huwelijks fotoshoot! Ik ben er al enkele keren met koppels naartoe geweest en het stelt nooit teleur.
- Rode wandeling (3,5 km)
- Parking: Kesselse Heide
- Drank & eetgelegenheid: Geen, enkel in kessel of Nijlen
- Boek hier jouw overnachting in Nijlen
Praktische tips voor je heidewandeling
- Wanneer is de heide op zijn mooist?
De heide bloeit meestal van half augustus tot half september; dat is doorgaans hét moment voor die paarse kleuren. Een nat voorjaar kan de bloei verlengen of intenser maken, maar de piek zit vrijwel altijd in die laatste weken van augustus en begin september - Beste moment van de dag: Zonsopgang en het gouden uur in de avond geven fantastisch licht voor foto’s. Dit is voor mij altijd het mooiste moment om te wandelen indien de wandeling niet al te lang is. Mistige ochtenden kunnen extra sfeer geven.
- Fotografie tip: Bij wind kies een korte sluitertijd zodat de heide scherp is. Wil je dat de paarse heide harder ‘popt’, maak gebruik van een polarisatiefilter. Een lens met groot bereik is aan te raden om zowel wide als zoomed in foto’s te kunnen nemen van de heide.
- Respecteer de natuur: Blijf op de paden (heideherstel is traag), honden aan de leiband en laat geen afval achter. Check vóór vertrek of de route tijdelijk afgesloten is (werkzaamheden of natuurherstel).
- Praktisch: Draag goede schoenen (zand en natte stukken komen voor), neem water en wat snacks of lunchpakket mee. In veel gebieden is er beperkte eet & drinkgelegenheden. Wil je zeker zijn van een parkingplaats, vertrek dan vroeg in de dag!
- Kan ik met de hond wandelen op de heide? Vaak wel, maar regels verschillen per gebied; check lokale bewegwijzering. Vele gebieden vragen om met jouw hond aan de leiband te lopen, wat vrij logisch is door aanwezigheid van schapen en runderen. Aan veel parkings zijn er ook hondenlosloopweides, indien je graag jouw hond wil uitlaten zonder leiband.
Conclusie:
Plan nu jouw heidewandeling!
Een heidewandeling in België maken is eigenlijk een mini-vakantie in eigen land: de paarse uitgestrekte bloeiende heidevelden kan je niet het hele jaar van genieten. Of je nu kiest voor de uitgestrekte Kalmthoutse Heide, de panoramische Mechelse Heide of de Heide in Averbode? Pak je wandelschoenen, je camera en ga op zoek naar de paarse natuurpracht. Nog leuker, maak er een weekendje weg van en boek hier jouw overnachting in een van bovenvermelde regio’s.
